Đền Cống Yên, còn gọi là Đền Đức Thánh Quảng Hồng, tọa lạc tại khu vực Cống Yên, nay thuộc phường Ngọc Hà, thành phố Hà Nội. Theo truyền thuyết và tư liệu dân gian được lưu truyền tại địa phương, Đức Thánh Quảng Hồng sinh trưởng tại thôn Cống Yên, huyện Quảng Đức, phủ Phụng Thiên, kinh thành Thăng Long xưa.
Trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông vào cuối thế kỷ XIII, đặc biệt trong các năm 1285 và 1288, khi quân Nguyên do Ô Mã Nhi chỉ huy tiến sang xâm lược nước ta, Đức Thánh Quảng Hồng đã có công giúp vua Trần Nhân Tông đánh đuổi quân xâm lược, góp phần giữ vững non sông, bờ cõi.
Sau khi hóa, để ghi nhớ công lao và đức độ của Ngài, nhân dân địa phương lập đền thờ phụng, tôn Ngài làm Thành hoàng và suy tôn là “Bản Cảnh Thành hoàng Quảng Hồng Linh ứng Thượng đẳng Thần Đại Vương”. Qua nhiều thế hệ, việc thờ phụng Đức Thánh Quảng Hồng trở thành một nét sinh hoạt tín ngưỡng truyền thống, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, lòng biết ơn của nhân dân đối với vị thần có công với quê hương, đất nước.
Lễ hội Đền Cống Yên
Lễ hội Đền Cống Yên được tổ chức hằng năm, là một trong những lễ hội truyền thống của nhân dân khu vực Cống Yên và các làng thuộc hệ thống Thập tam trại gắn với lịch sử vùng đất phía Tây kinh thành Thăng Long xưa. Lễ hội thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách thập phương tham dự, góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, tín ngưỡng truyền thống của cộng đồng.
Lễ hội thường diễn ra trong hai ngày 12 và 13 tháng Giêng.
Ngày 12 tháng Giêng là ngày lễ Yết. Sau nghi lễ, địa phương tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, các cuộc thi và trò chơi dân gian, tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong cộng đồng.
Ngày 13 tháng Giêng là ngày chính hội. Từ sáng sớm, công tác chuẩn bị và duyệt lễ rước được tiến hành trang trọng với sự tham gia của các thanh niên trai làng. Sau lễ khai mạc là nghi thức dâng hương Đức Thánh và đọc thần phả của đền. Tiếp đó, các đội tế nam và tế nữ thực hiện nghi lễ tế Thánh với những bước đi, động tác được thực hiện nhịp nhàng, theo đúng trình tự nghi lễ truyền thống, thể hiện sự thành kính, trang nghiêm của cộng đồng đối với Đức Thánh Quảng Hồng.
Sau phần nghi lễ là các hoạt động văn hóa, văn nghệ và trò chơi dân gian với sự tham gia của nhân dân trong vùng và các địa phương lân cận. Các hoạt động kéo dài đến xế chiều, tạo nên không khí sinh hoạt văn hóa cộng đồng sôi nổi, góp phần gắn kết tình làng nghĩa xóm.
Lễ hội Đền Cống Yên không chỉ là dịp để nhân dân tưởng nhớ, tri ân công đức Đức Thánh Quảng Hồng mà còn là không gian bảo tồn các phong tục, nghi lễ, trò chơi dân gian và sinh hoạt văn hóa cộng đồng được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Qua đó, lễ hội góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống của khu vực Cống Yên và các làng trại cổ, đồng thời giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống lịch sử, đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và ý thức gìn giữ di sản văn hóa của quê hương.