HanoiGo

Di tích lịch sử
Đền thờ Tổ nghề Lược sừng, thôn Thụy Ứng, xã Thường Tín, thành phố Hà Nội
★ 5,0 · 100 đánh giá
•
Đã đóng
Mở lại 8:00 mai
···
Miễn phí
Miễn phí
Từ Hà Nội theo đường quốc lộ 1A về phía nam, đến ga Thường Tín rẽ theo tỉnh lộ 427 về hướng tây, đi chừng 3 cây số là đến làng Thụy Ứng. Thụy Ứng là một trong bốn làng của xã Hòa Bình. Ngoài nghề làm ruộng, làng có nghề làm lược sừng nổi tiếng là làng nghề duy nhất trên cả nước làm lược bằng sừng trâu, bò và đã đi vào ca dao của Thường Tín. Đền thờ tọa lạc gần ngôi chùa, lại nhìn ra không gian thoáng đăng và cảnh quan sinh động. Hiện tại, đền có kết cấu kiến trúc Tiền nhất hậu đinh, gồm các hạng mục công trình chính: nghi môn, tiền tế, đại bái và hậu cung.
Ngoài ra còn hệ thống sân, tường bao quanh di tích. Hạng mục đầu tiên là nghi môn. Nghi môn đền có kết cấu không cầu kỳ gồm bốn trụ biểu đăng đối hai bên với một lối đi chính. Hai trụ biểu lớn, phía trên đắt tứ phượng chầu, tiếp đến là mặt sập với bốn hổ phù ngậm chữ thọ rồi ô lồng đèn trang trí tứ linh, thân trụ soi gờ kẻ chỉ và đắp đôi câu đối có nội dung như sau:
Phiên âm:
Nha giác thiết tha tạo thành thủ lang lưu truyền hậu thế
Mộc qua tinh nghiên chế tác hình xã hội điểm trang
Tạm dịch:
Đức tổ Nha giác mài cắt tạo thành thủ lang lưu truyền hậu thế Suy nghiệm tìm tòi chế tác đồ tinh xảo, điểm trang cho xã hội
Phiên âm:
Đình từ sùng kính thâm nghiêm nhật nguyệt hương đăng bất tuyệt
Cung điện nguy nga tráng lệ xuân thu diệu kỷ thường niên
Tạm dịch:
Đình đền sùng kính thâm nghiêm, ngày tháng hương đăng không dứt
Cung điện nguy nga tráng lệ, hàng năm xuân thu hai kì ứng nghiệm.
Từ hai trụ biểu lớn nối ra hai trụ biểu nhỏ là bức tường lửng, bên trên đắp hoa văn chữ triện, bên dưới đắp nổi hai chữ Phúc và chữ Lộc. Hai trụ biểu nhỏ phía trên đắp búp sen, ô lồng đèn đắp nổi chữ Thọ, thân trụ để trơn. Đế trụ thắt cổ bồng tạo sự bề thế vững trãi.
Từ cổng vào qua một khoảng sân lát gạch bát là tới tiền tế. Tiền tế đền là hạng mục công trình gồm 3 gian hồi bít đốc hai mái chảy lợp ngói ri. Nhìn bên ngoài tiền tế đền là bờ nóc, bờ chảy đắp bờ đinh. Hai đầu bờ nóc là hai đấu đinh, cuối bờ chảy xây giật cấp để tạo một mặt tiền với ba lối đi chính cuốn vòm. Mặt tiền toà tiền tế này được các nghệ nhân làm theo kiểu nghi môn trụ biểu. Lối đi chính, phía trên đắp kiểu giả hai tầng tám mái, hai đầu bờ nóc là dải hoa dây cách điệu, bốn mái đao trên là lá lật, bốn mái dưới là đầu rồng uốn mềm mại. Tại cổ diêm đắp ba chữ Hán: Dân tiên giác - Biết trước dân. Từ phần cổ diêm này lối ra hai bên là hai giả trụ biểu với dải băng quả trám và hoa chanh. Phần trên trụ biểu biểu đắp hai con nghê mang tư cách kiểm soát tâm linh của khách hành hương và nhân dân trước khi vào lễ tổ. Thân trụ đắp đôi câu đối như sau:
Phiên âm:
Cổ tại tích tiền nhân chế tác sơ trang giáo hương kĩ nghệ
Kim dĩ lai hậu thế cải tiến long ngư giao tiếp thị trường
Tạm dịch:
Xưa, cũng bởi tiền nhân chế tác lược điểm trang, dạy dân kỹ nghệ; Nay đến hậu thế, cải tiến long ngư giao tiếp thị trường. Vào bên trong, tiền tế được chia thành các gian để thông thoáng, các bộ vì được làm thống nhất theo một kiểu thức Giá chiêng, kèo kẻ quá giang đơn giản, thiên về bào trơn đóng bén. Nơi đây chính là nơi hội họp của hai giới các cụ, của các ban ngành đoàn thể trong thôn, và là nơi củ soát lễ vật trước khi vào dâng tổ.
Qua ba lối đi chính vào đại bái. Đại bái đền là một ngôi nhà ngang cũng giống như tiền tế, nhưng có diện tích lớn hơn vì lối kiến trúc tận dụng hiên.
Các bộ vì được làm thống nhất theo kiểu vì kèo quá giang truyền thống với chất liệu gỗ tứ thiết. Tại gian giữa là nơi bài trí các đồ tế tự, phía trên là bức hoành phi đề bốn chữ Hán: Sơ hiển thánh nhân. Bên dưới là hương án mang phong cách thời Nguyễn, hương án có số đo cao 128cm, dài 174cm. rộng 86cm, bên trên đặt bát hương, hai cây nến đồng, đôi lọ lục bình và một số đồ thờ tự khác. Tiếp đến là bệ tượng đức tổ nghề. Cũng tại đại bái, ngoài bức hoành phi còn có đôi câu đối làm bằng chất liệu gỗ có nội dung:
Phiên âm:
Tiên giác tiên tri mộc giác tạo sơ trang truyền hậu thế
Đa tài đa nghệ sáng tác thành sản khí niệm tiền nhân
Tạm dịch:
Tiên giác tiên tri, từ chất liệu gỗ, sừng tạo đồ trang sức truyền hậu thế.
Đa tài đa nghệ, sáng tạo thành sản khí, nghĩ nhớ đến tiền nhân Chữ Hán:
Phiên âm:
Công vân tự giác do xảo thủ phương viên chế tác
Thành khí lợi sơ trang phi tư tri xuyên di chúng hình
Tạm dịch:
Khéo làm từ chất liệu sừng cũng bởi bàn tay khéo léo, vuông tròn chế
Thành những sản phẩm tốt đẹp, biết cách xuyên thủng nhiều khuôn hình.
Nối từ gian giữa là tòa Hậu cung, tạo cho ngôi đền có kết cấu kiến trúc chữ Đinh (hay còn gọi là chuôi vồ, theo cách gọi dân gian). Hậu cung đền thờ tổ nghề lược được làm hai gian nhà dọc, bên trong các bộ vì được làm theo kiểu vì kèo đơn giản. Tại đay đặt một khám thờ có kết cấu như một kiệu long đình. Khám thờ này được chạm khắc nhiều đề tài rất sinh động. Bốn góc là bốn đầu rồng, phần đô chụm vào để tạo lên bốn ô phần nóc khám. Thân khám được chia là hai, phần diềm ngoài phía trên chạm tích lưỡng long chầu nguyệt và hoa dây, diềm trong trang trí dải hoa văn chữ triện. Nơi đây đặt bức tranh khảm trai đức tổ nghề, ống đựng sắc phong và nhiều đồ thờ tự khác.
Đứng giữa chốn tâm linh thắp nén tâm hương để tưởng nhớ đức tổ nghề, người đầu tiên suy ngẫm tìm tòi để chế tác những vật dụng tinh tế từ chất liệu sừng thô giáp và đã truyền lại cho thế hệ dân làng Thuy ứng một nghề mang nhiều nét đặc trưng riêng mà không phải làng nào cũng có. Và vượt lên tất cả là niềm tự hào về một truyền thống quý báu, như ánh hào quang rực rỡ sáng soi cho muôn đời sau.
Mẹo từ An: Nên đến sớm để có trải nghiệm thoáng đãng
Biết trước khi đi
Vé & miễn giảm
Miễn phí
Khả năng tiếp cận
Thuận tiện di chuyển bằng taxi hoặc xe ô tô, xe máy
Cổng chính
Nhà Thờ Tổ Nghề Lược Sừng Thụy Ứng Làng Thụy Ứng
Du khách nói gì
5,0
★★★★★
100 đánh giá Google
HanoiGo
Cổng du lịch chính thức của Hà Nội — điểm đến, ẩm thực, sự kiện và lưu trú trong một nơi.
Khám phá
Điểm đến
Ẩm thực
Sự kiện
Lưu trú
Hỗ trợ
Trò chuyện với An
Hotline: 0904910585
Cơ quan
UBND thành phố Hà Nội
Điều khoản sử dụng
© 2026 HanoiGo · UBND thành phố Hà Nội