Đình Lưu Xá, thôn Lưu Hoàng, xã Hòa Phú, thành phố Hà Nội
Giới thiệu
Đình Lưu Xá cũng như đền Thủ Lệ (Hà Nội) và một số đình làng khác thờ Linh Lang - đó chính là những nơi thờ hoàng tử Hoằng Chân, người đã có công đánh giặc Tống xâm lược thế kỷ XI.
Khác với một số di tích khác thờ Linh Lang, từ xưa đến nay ở Lưu Xá còn thờ thánh Mẫu - thân mẫu của Linh Lang. Bà Hạo nương - thân mẫu của Linh Lang lấy vua mà chỉ là thứ phi. Năm 1072, vua Lý Thánh Tông từ trần, vua Lý Nhân Tông nối ngôi mới có 7 tuổi, nhà Tống cho đó là một thời cơ tốt để phất quân xâm lược mới. Trong cuộc kháng chiến chống Tống, hoàng tử Hoằng Chân đã biết chỉ huy quân đánh giặc cùng Lý Thường Kiệt và ông đã hy sinh anh dũng. Để tưởng nhớ công lao nuôi dưỡng, người xưa ở Lưu Xá đã thờ bà.
Ở đình cùng thờ hai vị tướng dưới quyền chỉ huy của Linh Lang Đại vương.
Đình Lưu Xá là di tích kiến trúc tôn giáo, đình được xây dựng theo kiểu chữ Nhị, bao gồm tòa đại báo và hậu cung. Đại bái dài 14m, rộng 7,4m được chia làm 5 gian.
Từ đại bái qua khoảng sân lọng , sân hình chữ nhật dài 14m, rộng 6m ở giữa sân có một vườn hoa nhỏ, trên đó bài trí một đôi voi đá. voi đá tạc liền khối, đăng đối chầu vào cửa hậu cung.
Qua khoảng sân lọng là đến hậu cung. Hậu cung được tu sửa kiểu cuốn vòm, trên lợp ngói ri. Đáng chú ý ở tỳ tướng cùng nhiều di vật cổ, còn có tượng thân mẫu Linh Lang. Đây là một pho tượng chân dung được tạc bằng gỗ, sơn son thếp vàng ngồi trên ngai cao 0,94m. Tượng miêu tả một phụ nữ mặt trái xoan, khuôn mặt thanh tú, mắt nhìn thẳng, đầu đội mũ kim phượng, tay trái tượng nâng một bảo vật hình mặt trời, tay phải đặt trên gối, bên cạnh tượng có 02 tượng thị nữ chầu hầu cũng bằng gỗ sơn son. Tượng Mẫu là một di vật quý của Đình.
Chính giữa hậu cung thờ Linh Lang và các tùy tướng của ông.
Đình Lưu Xá có cảnh quan đẹp, ở ngã Ba Thá nơi sông Bùi và sông Đáy gặp nhau. Ngày lễ hội có cảnh trên bến dưới thuyền của đoàn rước kiệu, đoàn đua thuyền rồng và nhân dân hai bên thờ, thật nhộn nhịp.




