Đình Thanh Điềm

Vị trí: Đình tọa lạc tại thôn Thống Nhất, xã Thọ Xuân, huyện Đan Phượng, thành phố Hà Nội.

Nhân vật thờ phụng: Đình thờ Thành hoàng làng là Ngưu Lan Đại vương.

Thần tích và công trạng: Ngài sinh ngày mùng 6 tháng 2 năm Ất Sửu (tại trang Thanh Tra) trong một gia đình phúc đức, ngay từ nhỏ đã bộc lộ tư chất thông minh, thao lược văn võ toàn tài. Dưới thời vua nhà Lê, ngài tòng quân đánh giặc và được phong làm Nguyên Soái Thái Úy, thống lĩnh quân thủy bộ. Ngài đã trực tiếp chỉ huy đánh tan quân nhà Mạc, truy đuổi Mạc Mậu Hợp khỏi Thăng Long, được vua phong là Nguyên Soái Thái Úy Bộ Hình. Ngài hóa vào ngày mùng 4 tháng 11 trong một đám mây hồng và được vua sắc phong làm Thượng đẳng thần.

2. Nét đặc sắc về kiến trúc, nghệ thuật và di vật Đình có bố cục kiến trúc truyền thống bao gồm: Nghi môn, đại bái, ống muống và hậu cung.

Nghi môn: Uy nghi với kiến trúc trụ biểu, đỉnh đắp tứ phượng chụm, sập hổ phù và tứ linh. Hai bên đắp nổi hình ngựa chiến, voi chiến và lính canh, mang đậm dấu ấn thượng võ.

Tòa Đại bái và Ống muống: Đại bái gồm 5 gian 2 chái, khung gỗ được làm theo kiểu "bào trơn đóng bén" vững chãi. Điểm nhấn nghệ thuật nằm ở các di vật bài trí có niên đại thế kỷ XX như: bức hoành phi "Thánh cung vạn tuế", hệ thống cửa võng chạm thủng tinh xảo, nhang án gỗ chạm khắc lưỡng long chầu nguyệt, mặt hổ phù và hai hàng bát bộ.

Hậu cung: Nơi linh thiêng nhất gồm 3 gian dọc, lưu giữ bức tượng Đức Thành hoàng làng, long ngai và bài vị. Đây là những bảo vật có niên đại từ thế kỷ XIX với kỹ thuật chạm khắc điêu khắc cực kỳ tinh tế của nghệ nhân xưa.

3. Lễ hội truyền thống đặc sắc

Các ngày lễ chính: Hàng năm, dân làng tổ chức hội họp và làm lễ tại đình vào các mốc thời gian quan trọng: Rằm tháng Giêng, mùng 5 tháng Ba (kỷ niệm ngày sinh của ngài), ngày 13 tháng Tám và mùng 4 tháng Mười Một (kỷ niệm ngày ngài hóa).

Ý nghĩa lễ hội: Trong những ngày này, dân làng tiến hành các nghi thức trang nghiêm để tri ân ân đức của Thành hoàng làng. Đồng thời tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật cộng đồng sôi nổi, tạo không gian để người dân "hòa mình", góp phần gắn kết tình làng nghĩa xóm và xây dựng khối đại đoàn kết.

Đình Thanh Điềm được xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp Thành phố tại Quyết định số 1458/QĐ-UBND ngày 31/3/2026 của UBND Thành phố Hà Nội.