đình Tiền Túc, phường Sơn Tây

Đình Tiền Túc (xưa thuộc phố Tiền Túc) còn gọi là đình Cửa Tiền (nay thuộc phố Quang Trung, phường Sơn Tây, thành phố Hà Nội).

Đình Tiền Túc được xây dựng vào đầu thời Nguyễn và đã trải qua nhiều lần trùng tu, tôn tạo, lần trùng tu thứ nhất vào năm 1950 (trùng tu gian Tiền tế), lần thứ hai vào năm 1983 (xây lại nhà Tạo mạc), lần thứ ba vào năm 2024 và nhiều lần tu sửa to nhỏ khác.

Đình Tiền Túc – Cửa Tiền thờ Tam vị Đại vương Thượng Đẳng Thần. Để tưởng nhớ công lao của Tản Viên Sơn Thánh, nhân dân nhiều nơi lập đền, đình thờ phụng, trong đó có đình tại khu phố Tiền Túc, phường Quang Trung, thị xã Sơn Tây (nay là phố Quang Trung, phường Sơn Tây, thành phố Hà Nội).

Đình được kiến trúc theo kiểu chữ “Đinh” gồm có 2 phần Tiền tế và Hậu cung, ngoài ra còn có các hạng mục công trình khác như: cổng đình, sân đình, bức bình phong (kiểu cuốn thư) đề “Thượng Đẳng Thần”.

Hệ thống hiện vật thờ tự tại di tích gồm nhiều loại hình với chất liệu đa dạng. Đồ thờ bằng gỗ có long ngai bài vị thờ Tản Viên Sơn Thánh (Sơn Tinh), khám thờ Thần Thổ địa, hai hương án sơn son thếp vàng, bộ bát bửu, giá văn cổ, hoành phi, hòm sắc cùng các mâm quả và mâm bồng.

Đồ gốm gồm các bát hương, đôi lọ lộc bình và một chóe thờ; đồ đồng có chuông, lư hương, đèn và chiêng đồng. Ngoài ra còn lưu giữ y trang của Thánh Tản, lọng giấy, nghi môn phục vụ nghi lễ. Đặc biệt, di tích hiện còn một sắc phong niên hiệu Khải Định năm thứ chín (1924), có giá trị lịch sử và văn hóa quan trọng.

Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, nơi đây được chọn làm trụ sở chỉ huy của Tư vệ thành Sơn Tây. Những năm chống chiến tranh phá hoại do đế quốc Mỹ, kho vũ khí của nhà máy Q51 được đặt tại đây và được bảo vệ vẹn toàn.

Lễ hội đình diễn ra vào ngày 19 và 20 tháng Hai âm lịch hàng năm. Nghi thức chính: lễ tế cáo, đón lễ ở nhà Chủ tế ra đình và tế chính hội. Vào những ngày lễ tết, hội hè, đình mở cửa thường xuyên để nhân dân thị xã, khách thập phương đến lễ Thánh – tham quan di tích.

Đình được công nhận xếp hạng Di tích cấp tỉnh, thành phố theo quyết định số 795/QĐ-UB ngày 29/7/1998 của UBND tỉnh Hà Tây. Đình Tiền Túc là thiết chế văn hóa tín ngưỡng tiêu biểu của địa phương, nơi hội tụ và lưu truyền những giá trị lịch sử, phong tục và đời sống tinh thần của cộng đồng dân cư qua dòng chảy thời gian.