Đình Trê

Đình Trê tọa lạc tại làng Trê, xã Tuy Lai, huyện Mỹ Đức cũ (nay là thôn Tuy Lai, xã Phúc Sơn), là một công trình tín ngưỡng truyền thống có giá trị về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật kiến trúc. Theo tư liệu truyền thuyết và các văn bản còn lưu giữ, đình là nơi thờ bốn vị thần gồm Cao Sơn, Quý Minh, Tản Viên và Cảnh Linh Công. Tương truyền, Cảnh Linh Công là một vị tướng có tài, đã tham gia giúp vua giữ yên bờ cõi được thần Cao Sơn, Quý Minh âm phù, sau khi ngài hóa được nhân dân lập miếu thờ và được triều đình ban sắc phong, cho phép làng phụng thờ. Về kiến trúc, đình được xây dựng trên khu đất rộng ở phía Nam làng, phía trước có ao đình tạo không gian cảnh quan đặc trưng. Trước đây, khu di tích có hệ thống nghi môn, sân đình và hai dãy tả hữu mạc; qua bậc tam cấp là tòa Đại bái 5 gian 2 dĩ, gồm hai mái chảy, đầu hồi bít đốc, lợp ngói ri cổ, kết cấu trên bốn hàng chân cột. Các bộ vì được làm theo kiểu thượng chồng rường, hạ chồng rường giá chiêng, kẻ bẩy, nhiều cấu kiện được chạm khắc công phu với các đề tài lá, sóng nước, hoa cúc, rồng lá, hổ phù và tứ quý. Phía sau Đại bái là Trung cung và Hậu cung. Với hệ thống kiến trúc truyền thống cùng những giá trị lịch sử, tín ngưỡng và nghệ thuật chạm khắc đặc sắc, Đình Trê là một thành tố quan trọng trong đời sống văn hóa cộng đồng địa phương, đồng thời góp phần lưu giữ những dấu ấn về tín ngưỡng thờ Thành hoàng và nghệ thuật kiến trúc đình làng truyền thống của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Đình Trê đã được tỉnh Hà Tây công nhận là di lịch sử cấp Tỉnh.