Đình Tư Đình

Đình - Chùa Tư Đình (Tử Đình) trước đây thuộc thôn Tử Đình, xã Cổ Linh, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc; đến thời Nguyễn thuộc tỉnh Bắc Ninh, nay nằm trên địa bàn tổ dân phố Tư Đình 1, phường Long Biên, thành phố Hà Nội. Di tích tọa lạc bên bờ Bắc sông Hồng, cách trung tâm Hà Nội khoảng 7 km về phía Đông Bắc.

Đình Tử Đình được xây dựng theo kiểu chữ Tam, gồm ba phần: Đại bái 5 gian, Trung đình 3 gian hai tầng tám mái và Hậu cung 3 gian kết cấu theo kiểu “thượng chồng giường giá chiêng, hạ bẩy”. Phía trước sân đình có hai dãy nhà Tả vu và Hữu vu (mỗi dãy 3 gian), cuốn thư, nghi môn và giếng cổ. Bên phải đình là khu nhà bếp phục vụ các nghi lễ truyền thống.

Hiện nay, chưa có tư liệu chính thức xác định thời điểm khởi dựng Đình Tử Đình. Tuy nhiên, căn cứ vào các đầu kìm, các mảng chạm khắc tứ linh ở Đại bái và phong cách kiến trúc, có thể xác định đình mang đặc trưng thời Lê – Nguyễn. Hậu cung được trùng tu vào năm Bảo Đại thứ 3 (1928). Năm 2013, di tích được UBND quận Long Biên đầu tư tu bổ, tôn tạo, gắn biển công trình chào mừng kỷ niệm 10 năm thành lập quận Long Biên (2003–2013).

Theo thần phả và văn tế còn lưu tại Đình, nơi đây thờ phụng Thánh Linh Lang Đại vương - một vị thần được triều đình phong kiến xếp vào hàng Thượng đẳng phúc thần. Thần tích ghi rằng: Hạo Nương - người con gái tài sắc vẹn toàn -sinh ra Linh Lang sau một giấc mộng linh thiêng tại Hồ Tây. Linh Lang tên thật là Hoàng Lang, con của Vua Lý Thánh Tông, mang điềm trời với các dấu sao Bắc Đẩu và Ngọc châu thất diện in trên cơ thể. Khi giặc phương Bắc xâm lược, Linh Lang nhận mệnh vua, cưỡi voi ra trận, lập chiến công hiển hách đánh tan quân Tống xâm lược năm 981. Sau khi mất, Linh Lang hóa thần và được phong thờ tại Đền Voi Phục (đền chính), cùng Đình Tử Đình và 268 địa phương khác.

Lễ hội tưởng niệm Ngài được tổ chức vào mùng 9 - 10 tháng 2 âm lịch hằng năm với phần lễ trang nghiêm và phần hội đặc sắc gồm hát dân ca quan họ, hát xoan, các trò chơi dân gian như cờ người, kéo co, chọi gà... tạo nên không khí đoàn kết, vui tươi, thể hiện đậm nét văn hóa cộng đồng của cư dân vùng Tử Đình xưa.

Năm 1991, quần thể di tích được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp quốc gia theo Quyết định số 1972/QĐ-BVHTT ngày 20/01/1991.