Nghề làm đồ da

Phố Hà Trung, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội là một trong những con phố mang trên mình dấu ấn của thời gian và lịch sử thăng trầm của thủ đô. Tên gọi Hà Trung đã gợi lên hình ảnh một Hà Nội cổ kính, với những phường nghề truyền thống và lối sống đặc trưng của người dân phố thị. Theo các ghi chép và tư liệu lịch sử, khu vực Phố Hà Trung xưa kia từng là nơi tập trung của những người thợ thủ công tài hoa, đặc biệt là các làng nghề liên quan đến thuộc da và sản xuất các mặt hàng từ da. Sự phát triển của nghề này đã định hình nên một phần bản sắc của con phố, biến nó thành một trung tâm giao thương quan trọng, nơi cung cấp các sản phẩm da chất lượng cho cả vùng.

Theo những tư liệu về lịch sử phố nghề, nghề làm đồ da ở Hà Trung hình thành vào khoảng đầu thế kỷ XX, gắn với ông Thạch Văn Ngũ, người làng Nành (Ninh Hiệp, Gia Lâm, Hà Nội). Trong thời gian đi lính thợ cho Pháp, ông học được kỹ thuật đóng giày Tây, khâu yên cương ngựa và làm các vật dụng bằng da. Sau khi trở về, ông mở cửa hiệu sản xuất đồ da tại phố Hà Trung, đồng thời truyền nghề cho con cháu và những người đồng hương. Từ đó, nhiều gia đình người Ninh Hiệp đến Hà Trung lập nghiệp, cùng nhau phát triển nghề, tạo nên một phố nghề đặc trưng giữa lòng Hà Nội.

Trước đây, những người thợ Hà Trung chủ yếu sản xuất giày da, yên cương ngựa, vali, cặp sách và các vật dụng phục vụ sinh hoạt. Để làm nên một sản phẩm, người thợ phải trải qua nhiều công đoạn như lựa chọn chất liệu, đo đạc, cắt da, tạo phom, khâu ghép, lắp ráp và hoàn thiện. Mỗi công đoạn đều đòi hỏi sự khéo léo, chính xác và kinh nghiệm tích lũy qua nhiều năm làm nghề.

Cùng với sự phát triển của đời sống xã hội, nghề làm đồ da ở Hà Trung không ngừng thay đổi để đáp ứng nhu cầu thị trường. Các sản phẩm ngày càng đa dạng về kiểu dáng, chất liệu và công năng, từ túi xách, ví, thắt lưng, giày dép đến các sản phẩm bọc yên xe máy, bọc ghế ô tô, đệm và các mặt hàng da, giả da theo yêu cầu. Bên cạnh sản xuất mới, nhiều cửa hàng còn nhận sửa chữa, phục hồi túi xách, giày dép, áo da và các vật dụng bằng da, góp phần duy trì kỹ năng thủ công của người thợ.

Điều đáng quý ở phố nghề Hà Trung là sự kết hợp giữa kinh nghiệm truyền thống và khả năng thích ứng với cuộc sống hiện đại. Qua nhiều thế hệ, những người thợ vẫn giữ gìn sự tỉ mỉ trong từng đường cắt, mũi khâu, đồng thời sáng tạo để đáp ứng thị hiếu và nhu cầu ngày càng phong phú của khách hàng.

Ngày nay, dù diện mạo phố phường đã có nhiều đổi thay, nghề làm và kinh doanh đồ da vẫn là một dấu ấn đáng nhớ trong lịch sử phát triển của Hà Trung. Những cửa hàng, xưởng sản xuất và người thợ cần mẫn nơi đây góp phần tạo nên bản sắc riêng của một phố nghề Hà Nội.

Phố Hà Trung không chỉ kể câu chuyện về những sản phẩm được làm từ da mà còn kể câu chuyện về hành trình lập nghiệp, truyền nghề và gìn giữ kỹ năng của các thế hệ thợ thủ công. Đó chính là một phần giá trị văn hóa nghề truyền thống, góp phần làm nên sự phong phú, đa dạng của đời sống phố cổ Hà Nội.