Nhà thờ Thạch Thọ

Theo lời kể của các bậc cao niên trong dòng họ, đồng thời căn cứ vào gia phả đã nêu: cụ tổ họ Thạch Thọ xuất thân ở làng Phù Ninh –xã Ninh Hiệp. Vốn là người nhanh nhẹn, thông minh nhưng do gia đình nghèo, cụ không có điều kiện học hành nhiều và sớm phải lo kế sinh nhai. Khi trưởng thành, cụ lấy người con gái dòng họ Nguyễn ở Công Đình. Do bố mẹ vợ sinh con một bề nên cụ về ở rể để làm tròn việc hiếu nghĩa với bố mẹ vợ. Với tư chất trời phú lại siêng năng nên cụ tìm tòi học hỏi nhiều nghề phụ để làm lúc nông nhàn, đặc biệt là nghề chăn nuôi gia súc. Nhà cụ nuôi nhiều lợn gà, nên cụ đã tìm cách phòng chữa bệnh cho gia súc, gia cầm...việc làm được dân làng biết đều nhờ đến cụ giúp. Tuổi cao cụ truyền nghề cho các con và dân làng. Thuật chăm sóc nuôi lợn chóng lớn có tác dụng phát triển nhanh chóng nghề chăn nuôi gia súc, nhờ vậy trai đinh trong làng theo học nghề do cụ truyền dạy ngày một đông. Thế hệ này truyền lại cho thế hệ kia, khi nông nhàn họ đi khắp các vùng miền ở Bắc Bộ để hành nghề. Nhờ vậy hầu hết các gia đình có người theo nghề này, đời sống được cải thiện, nhiều gia đình trở nên sung túc, giàu có.

Nhà thờ họ Thạch Thọ là một nếp nhà ba gian bằng gỗ lim, xây kiểu tường hồi bít đốc tay ngai. Hai đầu hồi nối với cột trụ biểu bằng bức tường xây lửng, đỉnh đắp trụ đấu, dưới là các ô lồng đèn, thân trụ hình vuông đắp nổi các câu đối. Mái lợp ngói ta. Phía trước là hệ thống cửa bức bàn kiểu “thượng song hạ bản”. Bộ khung đỡ mái gồm bốn bộ vì. Trang trí trên kiến trúc tập trung ở các bức cốn chạm khắc chữ triện, hình tứ linh, tứ quý…tạo nên vẻ đẹp trang trọng và mang đậm dấu ấn nghệ thuật truyền thống. Công trình có kích thước khoảng 6,8m x5,2m, phần nội tự rộng khoảng 2,7m, ngoại hiên rộng khoảng 2,7m.

Gian giữa nhà thờ đặt hương án và ngai thờ Tổ dòng họ. Di tích hiện còn lưu giữ nhiều di vật có giá trị như: hoành phi, đôi câu đối, bát hương, đôi hạc thờ, đôi cây nến, bức cửa võng trang rrí hổ phù…

Với đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, hàng năm vào ngày mồng một tháng 10 âm lịch, những gia đình theo nghề tổ ở làng đều tổ chức cúng giỗ, đem lễ vật đến nhà từ đường làm lễ. Lễ nghi ngày giỗ tổ họ Thạch Thọ làng Công Đình được tổ chức trang trọng đây cũng là dịp để con cháu trong dòng họ gặp gỡ nhau, ôn cố tri tân, một truyền thống tốt đẹp của dân tộc.